Gezondheidseffecten

Voedingsvezels zijn belangrijk voor de gezondheid. Ze geven een verzadigd gevoel en dragen bij aan een verlaagd risico op coronaire hartziekten, diabetes type 2 en dikke darmkanker. De Hoge Gezondheidsraad adviseert daarom een inname van minimaal 25 gram vezels per dag voor een goede darmfunctie en minimaal 30 gram per dag ter preventie van overgewicht en chronische ziekten. De aanbevelingen van de Hoge Gezondheidsraad zijn gebaseerd op de gezondheidseffecten voor de bevolking. 

Voedingsvezels: een schat voor de gezondheid

Voedingsvezels beïnvloeden de darmfunctie op verschillende manieren ze vertragen de maaglediging, versnellen de doorstroming in de dunne darm en verhogen de hoeveelheid ontlasting. Zo wordt ook verstopping voorkomen door vezels. Doordat voedingsvezels vocht vasthouden wordt de ontlasting zacht, waardoor deze makkelijk het lichaam kan verlaten. Het effect van graanvezels op de darmfunctie is uitvoering onderzocht. Zo blijkt dat het effect van tarwe, rogge, gerst en haver op de hoeveelheid ontlasting groter is dan het effect van andere soorten granen, zoals maïs.

Sommige vezels, zoals die in haver (bèta-glucanen), helpen mee een normaal cholesterolgehalte in het bloed in stand te houden. Ook vermindert de consumptie van bepaalde vezels uit haver en gerst (bèta-glucanen) de bloedsuikerstijging na de maaltijd.

Tekort aan voedingsvezels

Een tekort aan voedingsvezels kan darmproblemen veroorzaken, zoals een te trage stoelgang, obstipatie en aambeien of divertikels (uitstulpingen van de dikkedarmwand). Het is aan te raden terughoudend te zijn met voedingsvezelpreparaten: gebruik ze alleen in overleg met een arts of diëtist.

Toegevoegde vezels

In dierlijke producten zit van nature geen voedingsvezel. Soms worden wel vezels toegevoegd, denk bijvoorbeeld aan yoghurt verrijkt met voedingsvezels. Ook komt het voor dat witbrood, dat van nature minder vezels bevat dan volkorenbrood, wordt verrijkt met geïsoleerde vezels (zie ‘soorten vezels’). Daardoor kan het vezelgehalte van deze soorten nagenoeg gelijk zijn aan volkorenbrood. Dit vezelverrijkte witbrood is een goed alternatief voor kinderen of volwassenen die witbrood verkiezen boven het grovere volkorenbrood.